دبیر محتوا و عضو شورای سیاست‌گذاری اینوتکس با اشاره به رشد ۵۴.۴ درصدی اکوسیستم استارتاپی ایران گفت: با وجود این رشد رتبه ایران در جهان تغییر نکرده و مسئله اصلی اکوسیستم مقیاس‌پذیری، سرعت رشد و خلق ارزش اقتصادی است.

به گزارش ستاد خبری اینوتکس ۲۰۲۶، رضا غیابی، دبیر محتوا و عضو شورای سیاست‌گذاری رویداد اینوتکس با اشاره به تحولات ۱۵ سال اخیر اکوسیستم نوآوری و فناوری کشور گفت: اکوسیستم استارتاپی ایران با وجود رشد ۵۴.۴ درصدی، همچنان در رتبه ۱۰۳ جهان قرار دارد و این موضوع نشان می‌دهد صرف رشد کردن کافی نیست و سرعت رشد نیز اهمیت دارد.

غیابی در استیج اینوتکس ۲۰۲۶ که در سالن چندمنظوره این رویداد برگزار شد، با اشاره به سابقه حضور خود در اینوتکس اظهار کرد: فکر می‌کنم این هشتمین یا نهمین سالی است که در اینوتکس در خدمت دوستان هستیم. اینوتکس از زمانی که نسل دوم خود را آغاز کرد، همواره محتوایی داشته و تلاش کرده‌ایم در کنار فضای نمایشگاهی بستری برای گفت‌وگو نیز ایجاد کنیم.

وی افزود: اگر به نسل پدران ما گفته شود که در مدت حدود ۱۵ سال، بخشی از یک اقتصاد شکل گرفته است شاید برای آنها قابل باور نباشد اما امروز می‌بینیم که اکوسیستم استارتاپی کشور طی حدود ۱۵ سال فراز و فرودهای بسیاری را پشت سر گذاشته و تعداد اتفاقاتی که در این مدت رخ داده به اندازه یک دوره بسیار طولانی به نظر می‌رسد.

یک سال پرحادثه برای اکوسیستم فناوری ایران

غیابی با اشاره به تحولات یک سال گذشته در حوزه فناوری و نوآوری کشور ادامه داد: تنها در یک سال گذشته اتفاقات بسیار زیادی در اکوسیستم نوآوری و فناوری کشور رخ داده است؛ از رشد فزاینده هوش مصنوعی گرفته تا جنگ، فضای ابهام و نااطمینانی، چالش‌های تنظیم‌گری، تورم و مسائل اقتصادی.

دبیر محتوای اینوتکس تصریح کرد: اگر همه این اتفاقات را کنار هم قرار دهیم، می‌بینیم تعداد رویدادها و تحولات به اندازه‌ای زیاد بوده که گویی بیش از یک سال از آنها گذشته است.

وی با اشاره به سخنان خود در اینوتکس سال گذشته گفت: پارسال در همین استیج درباره "دیروز، امروز و فردای اکوسیستم" صحبت کردم اما هیچ‌کدام از اتفاقاتی که طی یک سال بعد رخ داد حتی در تصور من هم نبود. این موضوع نشان می‌دهد چه تعداد اتفاق می‌تواند در طول یک سال در ایران و به‌ویژه در حوزه فناوری و نوآوری رخ دهد.

غیابی: باید احساسات را کنار بگذاریم و به اعداد نگاه کنیم

عضو شورای سیاست‌گذاری اینوتکس در ادامه با تاکید بر ضرورت ارزیابی وضعیت اکوسیستم بر اساس داده‌ها گفت: اگر بخواهیم ببینیم چه اتفاقی افتاده و اکوسیستمی که امروز از آن صحبت می‌کنیم در چه جایگاهی قرار دارد، باید احساسات و روایت‌ها را کنار بگذاریم و به اعداد و ارقام نگاه کنیم.

وی به گزارش سال ۲۰۲۶ استارتاپ‌لینک درباره شاخص جهانی اکوسیستم‌های استارتاپی اشاره کرد و گفت: این گزارش سالانه وضعیت اکوسیستم‌های استارتاپی را بررسی می‌کند و ایران نیز در آن رتبه‌بندی شده است. این اعداد و ارقام می‌توانند تصویر روشن‌تری از جایگاه اکوسیستم استارتاپی ایران و روندهای حاکم بر آن ارائه کنند.

غیابی یکی از یافته‌های این گزارش را رشد ۵۴.۴ درصدی اکوسیستم نوآوری و فناوری ایران عنوان کرد و افزود: با وجود این رشد رتبه ایران همچنان ۱۰۳ باقی مانده است؛ یعنی رشد کرده‌ایم اما از دیگران پیشی نگرفته‌ایم.

وی ادامه داد: این موضوع نشان می‌دهد منطقه با چه سرعتی در حال رشد است. بنابراین صرفا رشد کردن کافی نیست بلکه باید رشد را در کنار زمان قرار دهیم تا معنای واقعی آن مشخص شود.

رشد ۳۶ درصدی تهران و چالش تبدیل آن به یک روند ملی

غیابی در ادامه به وضعیت تهران در این رتبه‌بندی اشاره کرد و گفت: تهران ۳۶ درصد در فضای کارآفرینی رشد داشته و ۲۰ رتبه بالاتر رفته و به رتبه ۳۴۸ شهرهای جهان رسیده است اما این رشد به سایر نقاط کشور تسری پیدا نکرده است.

وی این مسئله را نشانه‌ای از چالش‌های تنظیم‌گری دانست و اظهار کرد: معنای این اتفاق احتمالا این است که اصول تنظیم‌گری ما به‌گونه‌ای نیست که فضای کارآفرینانه را به یک اتفاق ملی تبدیل کند؛ موضوعی که یکی از محورهای مورد بحث در استیج اینوتکس خواهد بود.

فاصله ۲۰۰ برابری ایران و عربستان در خلق ارزش

دبیر محتوای اینوتکس همچنین با اشاره به جایگاه ایران در منطقه گفت: یکی دیگر از نکات جالب این گزارش سرعت رشد اکوسیستم‌های منطقه است. ایران از نظر رشد اکوسیستم استارتاپی در منطقه در جایگاه دوم قرار دارد و عربستان در جایگاه نخست است.

غیابی افزود: هرچند از نظر رتبه‌بندی فاصله ایران و عربستان ممکن است یک رتبه باشد اما از نظر ارزش خلق‌شده فاصله بسیار معناداری وجود دارد.

وی با بیان اینکه بر اساس گزارش مورد اشاره ارزش خلق‌شده توسط اکوسیستم استارتاپی ایران طی یک سال ۲۰۷ میلیون دلار برآورد شده است گفت: در مقابل ارزش خلق‌شده توسط اکوسیستم استارتاپی عربستان ۴۱.۳ میلیارد دلار اعلام شده که حدود ۲۰۰ برابر ایران است.

غیابی با اشاره به جایگاه امارات در این مقایسه نیز اظهار کرد: اگر امارات را هم در نظر بگیریم، فاصله از نظر ارزش خلق‌شده بیشتر است. این ارقام نشان می‌دهد دو مسئله اصلی اکوسیستم ایران سرعت و خلق ارزش است.

مسئله ایران ساخت استارتاپ نیست؛ مقیاس‌پذیری است

وی تاکید کرد: ما مسئله ساختن استارتاپ‌ها را نداریم؛ مسئله اصلی ما این است که این کسب‌وکارها چگونه باید مقیاس‌پذیر شوند و به بخش جدی و اثرگذاری از اقتصاد تبدیل شوند.
عضو شورای سیاست‌گذاری اینوتکس افزود: اینکه یک استارتاپ شکل بگیرد، به‌تنهایی کافی نیست. موضوع مهم، اسکیل کردن، مقیاس‌پذیری و تبدیل این شرکت‌ها به بخشی جدی از اقتصاد است؛ موضوعی که قرار است در استیج اینوتکس مورد بررسی قرار گیرد.

از استارتاپ تا اینترپرایز؛ مسیر جدید اکوسیستم

غیابی درباره محورهای محتوایی استیج اینوتکس ۲۰۲۶ گفت: موضوع اصلی این است که شرکت‌هایی که امروز به‌عنوان استارتاپ شکل گرفته‌اند، چگونه می‌توانند به شرکت‌های بزرگ و اثرگذار تبدیل شوند و وارد مرحله اینترپرایز شدن شوند.

وی ادامه داد: باید بررسی کنیم این شرکت‌ها چگونه با صنایع ارتباط برقرار کنند، چگونه با اپراتورها ارتباط داشته باشند و چگونه با فضای خارج از کشور برای خلق ارزش بهتر و درست‌تر تعامل کنند.
تنظیم‌گری باید به رشد و خلق ثروت کمک کند

دبیر محتوای اینوتکس همچنین تنظیم‌گری را یکی از مسائل مهم پیش روی اکوسیستم دانست و گفت: باید ببینیم چگونه می‌توان فضای تنظیم‌گری و رگولاتوری را به سمتی سوق داد که نتیجه آن رشد معنادار، خلق ارزش و خلق ثروت برای شرکت‌ها و اکوسیستم باشد.

وی ابراز امیدواری کرد که تا اینوتکس سال آینده، پاسخ‌های روشن‌تری برای این مسائل به دست آمده باشد.

غیابی گفت: امیدوارم سال آینده که انشالله استیج برگزار می‌شود و احتمالا در همان تاریخ سنتی اینوتکس در اردیبهشت‌ماه، اکوسیستم استارتاپی دوباره زیر یک سقف جمع می‌شود به این پاسخ‌ها رسیده باشیم که چگونه می‌توانیم به بخش مهمی از اقتصاد تبدیل شویم، چگونه به رشد اقتصاد ایران کمک کنیم و چگونه خلق ارزشی داشته باشیم که هم برای اکوسیستم و هم برای کشور مفید باشد.

اینوتکس؛ بستری برای گفت‌وگو و تعامل اکوسیستم

وی در پایان با تاکید بر اهمیت گفت‌وگو در اینوتکس اظهار کرد: قاعده اصلی استیج و خود اینوتکس را نباید فراموش کنیم. روح اینوتکس و همچنین منطقه نوآوری ایران و پارک فناوری پردیس همواره ایجاد فضایی برای گفت‌وگو بوده است.

غیابی خاطرنشان کرد: باید از این فضای گفت‌وگو استفاده کنیم، یاد بگیریم، یاد بدهیم و ارتباط بگیریم و اجازه دهیم در محیطی که اعضای اکوسیستم حضور دارند و در باورها و ارزش‌های مشترک با یکدیگر شریک هستند، گفت‌وگو و تعامل شکل بگیرد.